4.5.6 Cyfranddaliadau isaf ac uchaf

Ar hyn o bryd, yr uchafswm y gall unigolyn ei fuddsoddi mewn cyfalaf cyfranddaliadau cymdeithas y gellir ei godi yw £100,000. Mae cymdeithas yn rhydd i bennu ei huchafswm ei hun islaw’r terfyn cyfreithiol hwn, ar yr amod bod hyn yn cael ei ddatgan yn y ddogfen gynnig, ac yn gyson â’i rheolau. Dylai cymdeithas sy’n ceisio codi llai nag £1 filiwn ystyried cyfyngu’r buddsoddiad unigol uchaf i 10% o gyfanswm ei gofynion cyfalaf. Bydd hyn yn golygu bod y gymdeithas mewn llai o berygl o ddibynnu ar fuddsoddwyr mawr a allai, yn ei dro, greu problemau hylifedd os bydd buddsoddwr mawr eisiau codi cyfalaf cyfranddaliadau (gweler Adran 3.2.7). Gellir gwneud eithriadau ar gyfer buddsoddwyr sefydliadol, ar yr amod bod mesurau diogelu ar waith i warchod buddiannau aelodau eraill. Ymdrinnir â hyn yn fanylach yn Adran 1.5.

Dylid bod yn ofalus os oes gwahaniaeth mawr rhwng y cyfranddaliadau isaf ac uchaf, er mwyn sicrhau nad yw ymgeisydd yn diweddu â 30% neu fwy o gyfanswm y cyfalaf cyfranddaliadau yn anfwriadol. Gallai hyn wneud yr ymgeisydd yn “unigolyn cysylltiedig” ac yn anghymwys i gael gostyngiad yn y dreth (gweler Adran 8.4). Gallai’r un broblem godi os oes gwahaniaeth mawr rhwng y targedau codi arian isaf ac uchaf (gweler Adran 4.54). Gellir osgoi’r broblem trwy sicrhau bod y cyfranddaliad unigol mwyaf a ganiateir yn llai na 30% o’r targed codi arian lleiaf.

Y gymdeithas sydd i benderfynu ar y cyfranddaliad isaf. Mae’r isafswm buddsoddi a fynnir gan gynigion â chyfyngiad amser wedi amrywio o £10 i £1,000 yn ystod y blynyddoedd diweddar. Mae isafswm buddsoddi isel yn gwneud buddsoddi’n fwy fforddiadwy i bobl ar incwm isel, a bydd yn annog mwy o bobl i fuddsoddi oherwydd bod llai o arian yn y fantol. Bydd hyn hefyd yn cynyddu ymgysylltiad â’r gymuned, trwy gynyddu faint o’r gymuned darged sy’n gallu fforddio buddsoddi. Fel arall, gallai gosod trothwy isafswm buddsoddi uchel olygu bod mwy o gyfalaf yn cael ei fuddsoddi gan lai o bobl, gan felly leihau cost weinyddol gwasanaethu’r aelodaeth.

Gellir gwneud trothwyon isafswm buddsoddi uwch yn fwy fforddiadwy trwy gynnig cyfle i bobl fuddsoddi mewn rhandaliadau. Gellir cymell buddsoddi mewn rhandaliadau trwy gyfryngwyr ariannol sy’n cynnig benthyciadau pontio i ganiatáu i’r gweithgarwch buddsoddi barhau cyn gynted ag yr amlygir digon o fuddsoddwyr.  

Os oes gennych unrhyw gwestiwn neu awgrymiad am wybodaeth newydd yr hoffech ei gael yn y Llawlyfr, cysylltwch â'r tîm trwy e-bost ar communityshares@uk.coop